Lo lắng thích ứng và lo âu quá mức
Các mô hình học thuật phân biệt lo lắng thích ứng — có chức năng chuẩn bị và bảo vệ — với rối loạn lo âu, khi phản ứng lo lắng trở nên mất cân xứng với mức độ nguy hiểm thật sự và ảnh hưởng rõ rệt đến chức năng sống.
Tài liệu tham khảo
- 1
Đọc tiếp
Mục từ liên quan
AFF·STA · Bằng chứng tương đối vững
Bình yên
Bình yên khác với vui — nó không nhất thiết là cảm giác hào hứng, mà là cảm giác không có gì phải gấp gáp hay lo lắng ngay lúc này. Trạng thái này thường đi cùng nhịp tim và nhịp thở chậm lại, hệ thần kinh chuyển sang chế độ nghỉ ngơi thay vì báo động. Một số cách phổ biến để tìm lại cảm giác này là hít thở chậm, ở trong không gian quen thuộc, hoặc dành thời gian với điều mình thấy dễ chịu. Bình yên không có nghĩa là không còn vấn đề gì — mà là tạm thời không bị cuốn theo áp lực của vấn đề đó.
Xem bài viếtSOC·EFF · Bằng chứng tương đối vững
Social Facilitation — Hoà nhập xã hội
Có mặt người khác không phải lúc nào cũng giúp làm tốt hơn — tuỳ việc đang làm dễ hay khó. Với việc đã thành thục, như đi xe đạp hay giải bài toán quen thuộc, có người quan sát thường khiến làm nhanh và tốt hơn. Nhưng với việc mới học, có người nhìn lại dễ khiến lóng ngóng và mắc lỗi nhiều hơn so với làm một mình. Đây là một trong những hiện tượng nghiên cứu sớm nhất trong tâm lý học xã hội, cho thấy sự hiện diện người khác luôn tác động đến hành vi, dù tích cực hay tiêu cực còn tuỳ hoàn cảnh.
Xem bài viếtAFF·EXP · Cần thận trọng khi diễn giải
Matutolypea
Có những buổi sáng một người thức dậy đã thấy bực bội, dù chưa có chuyện gì xảy ra và cũng không biết vì sao. John Koenig gọi trạng thái này là matutolypea trong "The Dictionary of Obscure Sorrows", ghép từ tiếng Latin liên quan đến buổi sáng. Đây là một từ sáng tác, không phải thuật ngữ y khoa hay tâm lý học, nhưng trạng thái nó mô tả có phần trùng với hiện tượng "sleep inertia" — trạng thái uể oải, kém tỉnh táo và dễ cáu gắt ngay sau khi thức dậy, vốn là một chủ đề đã được nghiên cứu thật trong khoa học về giấc ngủ.
Xem bài viếtTừ điển giải thích, không chẩn đoán. Không dùng mục từ này để tự kết luận về bản thân hay người khác.